Dấu hiệu lợi ích nhóm trong dự án xây mới chợ Tân Bình?

Nguyễn Phúc
* Tác giả gửi bài trực tiếp cho VNTB

Tiểu thương cho rằng việc bồi thường 30 triệu đồng/sạp có giá trị thị trường từ 2-10 tỉ đồng, là chưa bằng doanh số 10 ngày bán hàng của họ.

Trả lời câu hỏi của báo chí về việc UBND quận Tân Bình (TP.HCM) có ưu ái gì cho Công ty Tân Quang không, khi công ty này được tham gia cùng lúc hai phần của dự án (trung tâm thương mại và chợ mới Tân Bình)?

Ông Lê Sơn khẳng định: “Không có ưu ái gì cho Công ty Tân Quang. Họ hợp tác thực hiện dự án trung tâm thương mại cũng phải đóng tiền thuê đất theo giá thị trường cho Nhà nước. Còn phần chợ thì không có đơn vị nào tham gia đấu thầu. Công ty Tân Quang chứng minh được năng lực tài chính và kinh nghiệm nên được chọn”. (http://tuoitre.vn/tin/kinh-te/20140923/quan-se-khong-ngung-du-an-xay-moi-cho-tan-binh/649174.html)



Xin đừng nói cho có

Ông Lê Sơn phân bua: UBND quận đã khảo sát ý kiến của bà con tiểu thương năm 2009. Lúc đó, UBND quận phát phiếu khảo sát cho tất cả bà con tiểu thương, đã thu hồi được 60% số phiếu. Nhưng sau đó đơn vị chủ đầu tư rút đột ngột nên UBND quận không thu hết 100% phiếu khảo sát.

Phần lớn bà con ủng hộ chủ trương, đồng ý xây dựng lại vì chợ đã xuống cấp quá rồi. Ban quản lý chợ còn giữ phiếu khảo sát của tiểu thương.

Tuy nhiên trên thực tế, theo ghi nhận của người viết, tính đến sáng 23-9, tiểu thương chợ Tân Bình vẫn chưa biết được thông tin chính thức nào về dự án xây mới chợ Tân Bình. Chủ yếu vẫn là thông tin được đăng trên báo, trong đó có bài trả lời phỏng vấn của phó chủ tịch Lê Sơn (nguồn đã dẫn).

Tiểu thương chợ và giới bốc vác nơi đây cho biết đúng là có nghe thông tin xây lại chợ từ năm 2003, nhưng xây như thế nào, quy mô ra sao thì không hề biết và cũng chưa hề được lấy ý kiến về thăm dò chợ mới.

“Tương tự như khu đất quy hoạch giải tỏa, nếu biết chắc là sẽ xây chợ mới, chẳng ai dám bỏ ra bạc tỷ để sang nhượng sạp!”. Ông N.N.P., chủ một sạp kinh doanh ở đây cho biết sau hơn chục năm thuê sạp buôn bán, đầu năm 2014, ông đã quyết định bỏ 2 tỉ đồng mua lại sạp quần áo, vải vóc. Công việc kinh doanh đang tiến triển bình thường, ông bật ngửa khi hay tin chợ Tân Bình có quyết định xây mới.

“Thật không thể hiểu nổi, nếu có quyết định xây mới sao không thông báo cho chúng tôi hay?. Thực tế suốt chục năm kinh doanh tại chợ, chúng tôi không nhận được bất cứ thông báo chính thức nào về chính sách mới này” - ông P. bức xúc.



Đền bù theo giá thị trường hay “công ích”?

Dân bỏ tiền ra mua sạp ở chợ cũ, nay qua chợ mới phải đóng tiền để thuê sạp mới?

Ông Lê Sơn cho rằng: “Ngày xưa bà con cũng đóng tiền để cùng Nhà nước xây dựng chợ. Thời gian khấu hao sạp đã hết, giờ bà con chung tay cùng Nhà nước xây dựng chợ mới chứ.

Số tiền quận thu không phải tiền Nhà nước bán sạp mà số tiền này nhằm bù đắp phần xây dựng Nhà nước bỏ ra.

Sau khi đủ số tiền thì Nhà nước cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng sạp. Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh chỉ là giấy cho phép công dân kinh doanh chứ không phải giấy chứng nhận sở hữu sạp”.

Nhân danh “Nhà nước” để kêu gọi sự “thông cảm”, song ngay sau đó ông Lê Sơn lại nhìn nhận: “Sau khi chia tách quận (năm 2003), UBND quận quyết định chuyển đổi cơ cấu kinh tế, tập trung cho thương mại dịch vụ.

Từ đó có phương án xây dựng trung tâm thương mại và cải tạo lại chợ Tân Bình để làm điểm nhấn phát triển kinh tế của quận. Kinh tế của quận phát triển hay không phụ thuộc việc có phát triển chợ hay không.

Năm 2007, UBND quận Tân Bình xin ý kiến UBND TP và UBND TP đã quyết định giao phần đất 7.000m2 để UBND quận kêu gọi đầu tư.

Có đến 10 nhà đầu tư tìm hiểu nhưng sau khi nghiên cứu xong thì bỏ vì vốn không có, điều kiện cũng ngặt nghèo vì phải bố trí lại chỗ kinh doanh cho tiểu thương, chia lợi nhuận cho ngân sách quận. Đến nay mới mời được Công ty Tân Quang đầu tư”.

Với xác nhận về sự hiện diện của Công ty Tân Quang, có thể thấy rằng đây là một dự án thuần túy kinh doanh bất động sản được nhân danh lợi ích công cộng để được hưởng những lợi thế ưu đãi trong chính sách đền bù, giải tỏa.

Nghi vấn lợi ích nhóm được đặt ra, vì theo phân tích của giới tiểu thương thì thực chất nhà đầu tư đang “mượn đầu heo nấu cháo”.

Theo kế hoạch được công bố cho báo chí, chợ mới sẽ khởi công xây dựng tháng 5-2016 và đưa vào sử dụng tháng 11-2018. Các tiểu thương nếu muốn thuê sạp mới phải đóng tiền từ tháng 3-2016 đến tháng 9-2018 thì hoàn tất khoản tiền thuê sạp trong 30 năm.

“Rõ ràng chúng tôi tự bỏ tiền ra xây dựng sạp cho chính chúng tôi chứ đâu phải chủ đầu tư. Bởi theo tính toán, chủ đầu tư sẽ bỏ ra khoảng 2.000 tỉ đồng xây dựng thì số tiền đóng tiền thuê sạp cũng tương đương, thậm chí nhỉnh hơn số tiền này. Vậy mà chúng tôi không biết mặt mũi “đứa con” mình bỏ tiền ra tròn hay méo thế nào” - nhiều tiểu thương bức xúc.



Tân Bình là quận nghèo nàn?

“Phương án xây dựng trung tâm thương mại và cải tạo lại chợ Tân Bình để làm điểm nhấn phát triển kinh tế của quận. Kinh tế của quận phát triển hay không phụ thuộc việc có phát triển chợ hay không”. Lập luận này của ông Lê Sơn liệu có thể hiểu kinh tế lâu nay của Tân Bình là nghèo nàn, khốn khó?

“Nếu vào năm 1975, hầu hết các máy dệt là máy gỗ và sắt thô sơ, mặt hàng được sản xuất theo kế hoạch Nhà nước giao như vải tám mộc, soe pháp thì đến nay đã có 40% thiết bị công nghệ đạt trình độ tiên tiến trên thế giới, 50% đạt ở mức tiên tiến của châu Á…

Hiện nay ngành dệt của quận đã được trang bị trên 1.100 máy dệt tiên tiến có công suất lớn gồm: máy dệt kim, máy dệt kiếm, máy dệt xà, máy dệt hơi nước, máy in hoa trên vải kim tuyến, sản xuất trên 50 triệu m vải hàng năm với chất lượng cao và mẫu mã hết sức phong phú, dáp ứng tốt thị hiếu người tiêu dùng” (http://tanbinh.hochiminhcity.gov.vn/gioithieu/Pages/30-nam-phattrien.aspx)

Ông Lê Sơn đã quên rằng trang web quận Tân Bình đang viết như vậy…


Nguyễn Phúc